by Las Polski | 15 lutego 2007 05:55
Co wywołuje zapalenie opon mózgowych przenoszone przez kleszcze i jak można się tą chorobą zarazić? Choroba ta jest wywołana przez jeden z gatunków wirusów przenoszonych przez kleszcze z ich śliną podczas ukąszenia skóry. W związku z okresem aktywności kleszczy do infekcji dochodzi na przełomie czerwca-lipca oraz, ponownie, września-października. Dlatego też określa się tę chorobę jako wczesnoletnie lub wiosenno-letnie zapalenie opon mózgowych i mózgu. Ponieważ wirusy te występują tylko w niektórych miejscach w Polsce i na świecie (na tak zwanych terenach endemicznych), realne ryzyko zakażenia w naszym kraju istnieje na terenach byłych województw: białostockiego, kieleckiego, olsztyńskiego, opolskiego i suwalskiego. W celu ustalenia, czy ryzyko zachorowania istnieje w określonym nadleśnictwie, najlepiej zadzwonić po aktualną informację do lokalnego Sanepidu. Na wschodzie kraju wirus jest groźniejszy i częściej może powodować groźne powikłania. Znacznie rzadszą drogą zakażenia jest droga pokarmowa – można zarazić się podczas spożywania niepasteryzowanych produktów mlecznych pochodzących od zwierząt hodowlanych, które są nosicielami wirusa. Oczywiście, dotyczy to tych samych, wspomnianych wyżej, terenów.
Jakie są objawy tej choroby?
Moment ukłucia przez kleszcza jest najczęściej niezauważalny, natomiast po tygodniu lub dwóch przez część osób mogą być odczuwalne niespecyficzne objawy przypominające grypę, jak gorączka, uczucie rozbicia, bóle mięśni, nudności i wymioty. Jest to okres namnażania się wirusa w organizmie. Objawy te samoistnie ustępują. Po przerwie trwającej kolejne kilka lub kilkanaście dni u niektórych osób może dojść do zajęcia opon mózgowo-rdzeniowych i, rzadko, mózgu. Objawia się to bólami głowy, wymiotami, sztywnością karku. Mogą wystąpić zaburzenia równowagi i zachowania oraz niedowłady kończyn i nerwów czaszkowych. W najcięższych przypadkach przebyta choroba może pozostawić po sobie trwałe następstwa w postaci osłabionej wydolności fizycznej i psychicznej. Może nawet nastąpić zgon chorego. Na szczęście u większości osób infekcja przebiega bezobjawowo bądź też objawy są niewielkie, zwłaszcza jeśli dotyczy to dzieci. Im starsza jest osoba, tym ryzyko ciężkiego przebiegu choroby jest większe.
Kto może zachorować?
Najbardziej narażeni są leśnicy i inne osoby pracujące w lasach na terenach występowania kleszczy będących nosicielami wirusa.
Czy da się skutecznie zapobiegać zachorowaniu?
Oczywiście. Przede wszystkim należy zmniejszać ryzyko zakażenia poprzez noszenie zakrywającej całe ciało odzieży oraz nakrycia głowy. Ponieważ kleszcze lubią spadać z drzew i gryźć w miejsca, gdzie skóra jest cienka (za uszami, pod pachami i w pachwinach, w miejscach intymnych), te miejsca należy po pracy obejrzeć i szybko pajęczaka usunąć. Stosować należy również preparaty odstraszające komary i kleszcze – spraye i żele powszechnie dostępne. Najskuteczniejsza jest jednak szczepionka, obowiązkowa dla osób przebywających dłużej na terenach ryzyka.
Jaki jest schemat szczepienia?
Szczepienie podstawowe składa się z trzech dawek. Pierwszą dawkę najlepiej zastosować już teraz, w lutym, drugą po co najmniej miesiącu (te dwie dawki dają już 90-procentową skuteczność), trzecią – po około roku od pierwszej. Zaszczepienie trzema dawkami daje niemal 100-procentową skuteczność przez 3 do 5 lat (jest to zależne od indywidualnej odpowiedzi organizmu na szczepienie), później odporność maleje. Dlatego co 3 lata należy szczepić się dawką przypominającą.
Co zrobić, jeśli chcemy być skutecznie zaszczepieni w krótszym czasie?
Można zastosować szczepienie według przyspieszonego, 4-dawkowego schematu: wziąć drugą dawkę 7 dni po pierwszej, trzecią 3 tygodnie po pierwszej i czwartą po roku – półtora. Schemat ten również jest skuteczny.
Source URL: https://nowy.laspolski.pl/3686/kleszcze/
Copyright ©2026 Las Polski unless otherwise noted.