Posts From Las Polski

Austria – Jeziora coraz cieplejsze

Austriackie Lasy Związkowe oprócz lasów państwowych mają w swej pieczy także ponad 100 jezior. ¸ączna ich powierzchnia stanowi ponad 70% całkowitej powierzchni jezior w Austrii. – Jeziora są prawdziwymi przyrodniczymi perłami Austriackich Lasów Związkowych – mówi Georg Schöppl, członek zarządu spółki akcyjnej Austriackie Lasy Związkowe. – Jednocześnie żadna wielka firma w Austrii nie została dotknięta zmianami klimatycznymi w takim stopniu jak Austriackie Lasy Związkowe. W przypadku lasów wyciągnęliśmy już z tego odpowiednie wnioski. Teraz przyszła kolej na skoncentrowanie się na problemach związanych z wpływem zmian klimatycznych na nasze jeziora.

Jeziora mają dla Austriackich Lasów Związkowych także znaczenie gospodarcze (turystyka, gospodarka nieruchomościami, rybactwo). Kąpiel w jeziorach stanowi drugą po wędrowaniu najpopularniejszą formę aktywności Austriaków w letnim okresie urlopowym. Austriackie Lasy Związkowe zleciły profesorowi  Martinowi Dokulilowi, jednemu z czołowych austriackich specjalistów w dziedzinie biologii jezior, wykonanie badań w zakresie wpływu zmian klimatycznych na ekosystemy jeziorne. W ramach tych badań powstała prognoza temperatury wody w 12 austriackich jeziorach w sezonie kąpielowym, sięgająca roku 2050. Przewidywany przeciętny wzrost temperatury wody do tego roku wynosi 2°C. Badania prof. Dokulila mają stanowiç podstawę dalszych studiów nad zmianami w poszczególnych jeziorach.

Finlandia – 10. wielkoobszarówka

Wyniki ostatniej, dziesiątej narodowej inwentaryzacji lasów Finlandii wykazały, że zasoby drzewne tego kraju nadal się zwiększają. Obecnie zapas fińskich drzewostanów sięga 2,2 mld m3, a przyrost roczny – 99,5 mln m3. W stosunku do wyników poprzedniej wielkoobszarówki zapas i przyrost wzrosły odpowiednio o 100 mln m3 i 12,8 mln m3, pomimo że w ostatnich dziesięciu latach Finowie pozyskiwali rocznie ok. 70% przyrostu. Ustalony w oparciu o wyniki inwentaryzacji limit rocznego pozyskania drewna tartacznego i papierówki w okresie 2008–17, dopuszczalnego w ramach gospodarki zrównoważonej, wynosi w Finlandii ok. 70 mln m3. Dziesiąta narodowa inwentaryzacja lasów Finlandii była przeprowadzana w latach 2004–08, inwentaryzacja poprzednia – w latach 1996–2003.

Szwecja – Zwolnienia w Sveaskogu

Szwedzki państwowy koncern leśny Sveaskog (3,3 mln ha lasów gospodarczych, 741 pracowników) osiągnął w pierwszym półroczu 2009 r. zysk operacyjny w wysokości 992 mln koron szwedzkich. Oznacza to 7-procentowy spadek w stosunku do analogicznego okresu roku 2008. Na wyniki koncernu wpłynęła utrzymująca się niekorzystna koniunktura na rynku (słaby popyt i spadek cen). Dostawy drewna tartacznego i papierówki, zrealizowane przez Sveaskog, były o 19% mniejsze niż w pierwszym półroczu 2008 roku. Przeciętna uzyskana cena była niższa o 3%. Z kolei wolumen dostaw drzewnego surowca energetycznego wzrósł o 45%.

Zgodnie z prognozami poziom przychodów Sveaskogu w drugim półroczu 2009 r. będzie nadal stosunkowo niski. W związku z tym koncern rozpoczął realizację programu redukcji kosztów funkcjonowania. W ramach tego programu ma zostaç zwolnionych m.in. 40 pracowników Sveaskogu, czyli ponad 5% jego personelu.

Razem na bieguny

Razem na bieguny
Marek Kamiński
Fundacja Marka Kamińskiego 2008, s. 201

Ich życiowe drogi zetknęły się w sierpniu 2002 roku. Ten młodszy nie miał już nogi ani ręki, ten straszy miał za sobą samotne wizyty na dwóch ziemskich biegunach. Pierwszy to Jan Mela, chłopak dla którego życie zwykłego chłopaka, grającego z kumplami w piłkę i łazikującego po drzewach właśnie się skończyło. Drugim był Marek Kamiński, który właśnie planował nowe przedsięwzięcie pod hasłem „Na Krańce Marzeń”. Jaśkowi niebawem miano zamontować refundowaną przez NFZ protezę, przypominającą kij używany niegdyś w miejsce utraconej przez pirata nogi. Bezrobotnego ojca nie stać na bardziej „ludzką” postać przyszłej nogi dla syna. Dalszy ciąg możemy sobie wyobrazić, tym bardziej że chyba wszyscy słyszeli o udanej wyprawie obu panów na Biegun Północy. Marek Kamiński lubi porównywać planowanie trudnych wypraw do góry lodowej. 1/7 góry wystaje ponad wodę, 6/7 zanurzone jest pod wodą – tak samo jest z wyprawami. Przeciętny śmiertelnik nie jest świadom zdecydowanej większości tego, co dzieje się przed, a nawet w trakcie wyprawy.

Botanika leśna

Botanika leśna
Jakub Tomanek, Leokadia Witkowska-Żuk
PWRiL 2008, s. 594

Książka ta zwyczajowo traktowana jest jako podręcznik akademicki, na który od lat zapotrzebowanie nie maleje. Na wszystkich wydziałach leśnych wyższych uczelni botanika jest jednym z podstawowych przedmiotów. I słusznie. Obserwowane współcześnie zmiany w leśnictwie i ochronie przyrody sprawiają, że leśnicy powinni na tę książkę spojrzeć trochę inaczej. Powinna stać się pomocą w ich codziennej pracy, bo jak możemy przeczytać w najnowszym, siódmym jej wydaniu: wśród kadry pracującej w lasach zaistniała obecnie potrzeba podnoszenia kwalifikacji przyrodniczych (…). Szczególnej wagi nabrała znajomość fitosocjologii w związku z tym, że jednym z najważniejszych obiektów podlegających ochronie są siedliska przyrodnicze, i są one wyróżniane i opisywane jako zbiorowiska roślinne systemu fitosocjologicznego, a nie jako siedliskowe typy lasu, mające zastosowanie w gospodarce leśnej.

Ikony i cerkwie

Ikony i cerkwie
Grażyna i Zygmunt Malinowscy, Elżbieta i Piotr Marciniszyn
Carta Blanca 2009, s. 176

Pomiędzy Nowym Sączem a Duklą, a nawet jeszcze dalej – w dolinie Sanu – rozciąga się kraina trochę tajemnicza, trochę zapomniana i trochę niedoceniona. Tamtejsze góry pełne są wspomnień po Łemkach. Ludziach, którzy sami nie do końca są pewni swej przynależności narodowej. Część z nich uważa, że Łemkowie to Ukraińcy. Inni, że Łemkowie to po prostu Łemkowie, a jeszcze inni, że są częścią odrębnego narodu Karpatorusinów. Książka tego nie rozstrzyga, bo nie to jest jej celem. Autorzy przybliżają tradycje religijne tej grupy etnicznej. Album, w którym zresztą bardzo dużo jest tekstu, jest fascynującą wędrówką po górach i górskich wioskach. Widać w nim pasję i znawstwo.

Dekada targów w Rogowie

Pierwsze Targi Leśne w Rogowie odbyły się w 1999 roku. Tegoroczne, po dziesięciu latach od debiutu, jak podają organizatorzy, zgromadziły 86 firm i instytucji oraz ponad dwa tysiące zwiedzających.

 

Rosja – powolne odbicie od dna

Pozyskanie drewna w Rosji zmniejszyło się w ciągu ostatnich piętnastu lat o 65%, produkcja tarcicy – o 72%, a produkcja papieru – o 33%. W rezultacie udział Rosji w Światowym handlu wyrobami drzewnymi zmniejszył się z 18 do zaledwie 1,9%.

Rosja ma największe zasoby drzewne na świecie: zapas jej drzewostanów, przekraczający 82 mld m3, odpowiada jednej czwartej światowych zasobów drzewnych. Największy dopuszczalny rozmiar rocznego pozyskania drewna sięga 635 mln m3. Rzeczywiste pozyskanie drewna w Rosji wynosi jednak tylko 187 mln m3 rocznie. To oznacza, że jej potencjał jest wykorzystywany w mniej niż 30%.

Wolumen sprzedaży na rosyjskim rynku wyrobów drzewnych (bez mebli) szacowany jest na 11 mld euro, z czego przeszło jedna trzecia to sprzedaż wyrobów importowanych. Rosja produkuje zaledwie 7,5 mln t papieru, podczas gdy Szwecja (zapas drewna 3,2 mld m3) i Finlandia (2,1 mld m3) wytwarzają odpowiednio 12,1 mln i 14,3 mln t papieru! Jedną z przyczyn tej dysproporcji jest fakt, że zużycie papieru na jedną osobę jest w Rosji bardzo małe (37 kg/rok). Dla porównania: w Stanach Zjednoczonych wartość tego miernika wynosi 329 kg/rok.

„Marcin” major Mieczysław Tarchalski 1903-1981

„Marcin” major Mieczysław Tarchalski 1903–1981
Zbigniew Zieliński
Rytm 2008, s. 122

Dzięki autorowi prezentowanej książki batalion AK „LAS” i jego działania są jednymi z lepiej opisanych w historiografii podziemnej armii. Tym razem pochylił się on nad dowódcą batalionu i leśnikiem Mieczysławem Tarchalskim. Las i wojna przeplatają się w życiu bohatera książki jak dwa sploty tego samego warkocza. W 1919 r. został jednym z pierwszych polskich kadetów w szkole w Modlinie, a potem jako żołnierz generała Żeligowskiego walczył z bolszewikami. Wojna przerwała jego kształcenie, ale po powrocie zdał maturę i porzucając w 1924 r. wojsko został studentem WL SGGW. Pięć lat póśniej objął pierwszą posadę w N. Gidle, a trzy lata póśniej przeniósł się do Cieszyna, w którym pełnił funkcję nadleśniczego, a także wykładał w Szkole dla Leśniczych w Margoninie.

2/3 nadleśnictw korzysta z dopłat bezpośrednich

Ponad 6,5 mln zł otrzymały w zeszłym roku Lasy Państwowe z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich. Tylko jedno na trzy nadleśnictwa nie skorzystało w zeszłym roku z możliwości, jakie stwarza Wspólna Polityka Rolna Unii Europejskiej. Wśród ubiegłorocznych beneficjentów znalazło się bowiem aż 284 nadleśnictw, które łącznie otrzymały 6,66 mln zł.